O depresji ostatnio mówi się wiele. Każdy chyba o niej słyszał lub nawet zetknął się z osobą chorującą na depresję. Czym jednak jest depresja wysokofunkcjonująca? Autorka książki Wysokofunkcjonująca depresja dr Judith Joseph wyjaśnia to zagadnienie na samym początku. Na taki typ depresji cierpią osoby perfekcyjne, zadaniowe, takie, które z pozoru świetnie sobie radzą w życiu i robią bardzo dużo, nie znajdują jednak w tym radości ani satysfakcji. Odczuwają wewnętrzną pustkę, często pomimo wysokiego stanowiska, dobrych zarobków czy udanego życia rodzinnego.

5 kroków ku zdrowiu

Książka Wysokofunkcjonująca depresja składa się z dwóch części. Pierwsza omawia zagadnienie depresji wysokofunkcjonującej, analizuje jej objawy, przyczyny i skutki. Druga skupia się na bardziej praktycznej stronie i przedstawia sposoby radzenia sobie z taką depresją. To w drugiej części książki znajdą się porady i omówienie tytułowych pięciu kroków ku zdrowiu. Autorka jest z zawodu psychiatrą. Od lat prowadzi praktykę lekarską i zajmuje się problemem depresji. Swoją wiedzą i doświadczeniem dzieli się też w mediach społecznościowych. Judith Joseph jest Amerykanką, książka przedstawia więc amerykańską perspektywę i często nie przystaje do naszych polskich realiów. Styl tej publikacji też można nazwać typowo amerykańskim. Dużo tu powtórzeń i ciągłego analizowania tych samych zagadnień. Autorka przedstawia historie swoich pacjentów, najczęściej jednak mówi o sobie.

Skąd bierze się depresja wysokofunkcjonująca? Jednym z omawianych zagadnień jest trauma. Szczególne znaczenie może mieć zadawniona ukryta trauma z dzieciństwa. Autorka pokazuje, że nawet dawne wydarzenia mogą mieć wpływ na naszą codzienność i namawia do zmierzenia się ze swoimi dawnymi traumami. Inne ciekawe zagadnienia omawiane w książce to anhedonia (brak umiejętności odczuwania radości) i masochizm, czyli w tym przypadku stawianie sobie zbyt wygórowanych wymagań. Osoby z depresją wysokofunkcjonującą z pozoru żyją normalnie. Prowadzą dom, wychowują dzieci, pracują zawodowo i nawet osiągają sukcesy w pracy. Nie odczuwają jednak przy tym zadowolenia i satysfakcji, wciąż wymagają od siebie więcej, czują się niewystarczające. Często postępują autodestrukcyjnie, ignorując własne potrzeby, marzenia, plany. Stawiają siebie na samym końcu. W książce autorka zawarła kilka testów. Udzielenie odpowiedzi na tytania w nich zawarte pozwoli każdemu czytelnikowi określić na jakim etapie się znajduje i czy anhedonia i depresja wysokofunkcjonująca są jego udziałem.

„Pięć W”

Druga część książki skupia się na praktycznych poradach, które autorka określiła jako „Pięć W”.

Te pięć kroków ku zdrowiu to walidacja, wentylacja, wartości, wskaźniki życiowe, wizja. Każde z tych zagadnień jest szczegółowo wyjaśnione i omówione. Autorka podaje także mnóstwo różnorodnych ćwiczeń praktycznych, które każdy może wykonać. Są one tak zróżnicowane, że naprawdę można znaleźć coś dla siebie. Czym jest walidacja i wentylacja? Pierwsze z pojęć odnosi się do uznania własnych emocji i doświadczeń za naturalne i ważne, bez umniejszania ich. Drugie to danie sobie przestrzeni na wyrażenie tłumionych uczuć. Często mówimy: wyrzuć to z siebie. I, jak widać, to dobra metoda. W pozostałych krokach autorka zwraca uwagę, że trzeba dbać o własną psychikę tak samo, jak dbamy o ciało. Zakończenie książki namawia do stworzenia wizji własnej dobrej przyszłości.

Podsumowanie recenzji

Książka zawiera dużo ciekawych myśli. Pomimo tego że niektóre zagadnienia odnoszą się do typowo amerykańskich realiów i dotyczą raczej świata bogatych ludzi, zwykły polski czytelnik znajdzie tu coś dla siebie. Dla mnie ciekawe były rozważania o traumie i zwrócenie uwagi na to, że doświadczenie izolacji i niepewności w pandemii koronawirusa zostawiło w nas wszystkich jakiś ślad. Żyjemy, jakbyśmy zapomnieli. Ale czy na pewno? Równie ważne były dla mnie szczere uwagi autorki o jej własnych doświadczeniach z depresją. Jak widać dotyka ona każdego, także lekarzy psychiatrów. Warto też zwrócić uwagę na to, że pomimo stworzenia poradnika dla ludzi z depresją, autorka zawsze zwraca uwagę na konieczność bezpośredniego kontaktu ze specjalistą – lekarzem psychiatrą i psychologiem.

Książka Wysokofunkcjonująca depresja. Pięć kroków ku zdrowiu może być bardzo pomocna dla wielu osób. Szczególnie dla tych, które z pozoru „mają wszystko”, ale nie czują się szczęśliwe. Warto ją też polecić perfekcjonistom i pracoholikom. Pozycja ta może pomóc tym, którzy doświadczają depresji wysokofunkcjonyjącej oraz ludziom z ich otoczenia. Książka pokazuje na co zwracać uwagę, jak interpretować zachowania naszych bliskich. Prosty styl, teksty i kwestionariusze oraz praktyczne, życiowe porady mogą sprawić, że nasze życie stanie się lżejsze, radośniejsze, spokojniejsze, lepsze. A o to przecież chodzi!

Anna Sołtys